Strategie postępowania z danymi badawczymi w polskich i zagranicznych czasopismach reprezentujących nauki historyczne

Słowa kluczowe: Czasopisma historyczne, dane badawcze, otwarty dostęp

Streszczenie

Cel/Teza: Czasopisma jako jeden z podstawowych kanałów komunikacji naukowej powinny wspierać badaczy w procesie otwartego udostępniania danych badawczych. Ich upublicznienie wpływa bowiem pozytywnie na jakość badań naukowych, zmniejsza koszty ich prowadzenia, sprzyja nawiązywaniu współpracy naukowej. Znaczenie tego zagadnienia skłania do przeprowadzenia badań nad strategią postępowania z danymi badawczymi podejmowaną przez polskie i zagraniczne czasopisma. W artykule zbadano ten problem na przykładzie grupy 198 polskich i 95 zagranicznych czasopism z obszaru nauk historycznych. Koncepcja/Metody badań: Strategię postępowania z danymi badawczymi zbadano, analizując instrukcje dla autorów opublikowane na witrynach WWW czasopism historycznych, które znalazły się na liście czasopism punktowanych przez MNiSW oraz zagranicznych czasopism posiadających wskaźnik Impact Factor. W instrukcjach szukano odniesień do kwestii postępowania z danymi badawczymi. Wyniki i wnioski: Z analizy wynika, że czasopisma z obszaru nauk historycznych z oporem przyjmują wprowadzanie zasad polityki postępowania z danymi badawczymi. Szczególnie jest to widoczne w przypadku polskich periodyków, choć także wśród zagranicznych czasopism z ustalonym wskaźnikiem Impact Factor wdrażanie odpowiednich praktyk nie jest powszechnym zjawiskiem. Wartość poznawcza: Badanie pokazuje jeden z pomijanych aspektów funkcjonowania czasopism naukowych, zwłaszcza w kontekście dyskusji na temat zapewnienia otwartego dostępu do publikacji naukowych i danych badawczych. Uzasadnia także potrzebę wdrożenia w czasopismach naukowych dobrych praktyk związanych z udostępnianiem danych badawczych.

Bibliografia

Aleixandre-Benavent, R., Moreno-Solano, L. M., Ferrer Sapena, A., & Pérez, E. A. S. (2016). Correlation between impact factor and public availability of published research data in Information Science and Library Science journals. Scientometrics, 107(1), 1–13. https://doi.org/10.1007/s11192-016-1868-7

Arianta - naukowe i fachowe polskie czasopisma elektroniczne. (b.d.). Pobrano 22 marca 2019, z http://www.arianta.pl/

AtlasFontium. (b.d.). Pobrano 1 sierpnia 2019, z http://atlasfontium.pl/

Australian Journal of Politics & History. (b.d.). Pobrano 30 lipca 2019, z https://onlinelibrary.wiley.com/page/journal/14678497/homepage/forauthors.html

Author-Services-Data-sharing-policies.pdf. (b.d.). Pobrano z http://authorservices.taylorandfrancis.com/wp-content/uploads/2019/04/Author-Services-Data-sharing-policies.pdf

Bardi, A., & Manghi, P. (2014). Enhanced Publications: Data Models and Information Systems. LIBER Quarterly, 23(4), 240. https://doi.org/10.18352/lq.8445

Blahous, B., Gorraiz, J., Gumpenberger, C., Lehner, O., & Ulrych, U. (2016). Data policies in journals under scrutiny: Their strength, scope and impact. Bibliometrie - Praxis Und Forschung, 5(0). Pobrano z http://www.bibliometrie-pf.de/article/view/269

Borrego, Á., & Garcia, F. (2013). Provision of supplementary materials in library and information science scholarly journals. Aslib Proceedings, 65(5), 503–514. https://doi.org/10.1108/AP-10-2012-0083

Boulton, G., Rawlins, M., Vallance, P., & Walport, M. (2011). Science as a public enterprise: The case for open data. The Lancet, 377(9778), 1633–1635. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(11)60647-8

Brill Online data repository. (b.d.). Pobrano 31 lipca 2019, z https://brill.figshare.com/

Buddenbohm, S., Cretin, N., Dijk, E., Gaiffe, B., Jong, M. D., Tellier-Becquart, N. L., & Minel, J.-L. (2016). State of the art report on open access publishing of research data in the humanities [Report]. Pobrano z DARIAH website: https://halshs.archives-ouvertes.fr/halshs-01357208/document

Candela, L., Castelli, D., Manghi, P., & Tani, A. (2015). Data journals: A survey: Data Journals: A Survey. Journal of the Association for Information Science and Technology, 66(9), 1747–1762. https://doi.org/10.1002/asi.23358

Chavan, V., & Penev, L. (2011). The data paper: A mechanism to incentivize data publishing in biodiversity science. BMC Bioinformatics, 12(Suppl 15), S2. https://doi.org/10.1186/1471-2105-12-S15-S2

Crosas, M., Gautier, J., Karcher, S., Kirilova, D., Otalora, G., & Schwartz, A. (2018). Data policies of highly-ranked social science journals. SocArXiv, March.

Data Availability StatementâStatement Layout Template. (2017, listopad 29). Pobrano 30 lipca 2019, z Author Services website: https://authorservices.taylorandfrancis.com/data-availability-statement-templates/

Degkwitz, A. (2014). “Yes, we can”, if we take over future tasks! Unpublished. https://doi.org/10.13140/2.1.3017.9205

Enhancing your article with supplemental material. (2015, luty 22). Pobrano 30 lipca 2019, z Author Services website: https://authorservices.taylorandfrancis.com/enhancing-your-article-with-supplemental-material/

Eubank, N. (2014, grudzień 9). A Decade of Replications: Lessons from the Quarterly Journal of Political Science | The Political Methodologist. Pobrano 31 lipca 2019, z https://thepoliticalmethodologist.com/2014/12/09/a-decade-of-replications-lessons-from-the-quarterly-journal-of-political-science/

Guidelines on Open Access to Scientific Publications and Research Data in Horizon 2020,. (2016). Pobrano 25 marca 2019, z FOSTER FACILITATE OPEN SCIENCE TRAINING FOR EUROPEAN RESEARCH website: https://www.fosteropenscience.eu/content/guidelines-open-access-scientific-publications-and-research-data-horizon-2020

H2020 Programme. Guidelines to the Rules on Open Access to Scientific Publications and Open Access to Research Data in Horizon 2020. (2017). Pobrano z https://ec.europa.eu/research/participants/data/ref/h2020/grants_manual/hi/oa_pilot/h2020-hi-oa-pilot-guide_en.pdf

Herndon, J., & O’Reilly, R. (2016). Data Sharing Policies in Social Sciences Academic Journals: Evolving Expectations of Data Sharing as a Form of Scholarly Communication. Databrarianship: The Academic Data Librarian in Theory and Practice, 22. Pobrano z https://dukespace.lib.duke.edu/dspace/handle/10161/12792

Hylewski, M., & Burdzik, T. (2014). Teoria krytyczna szkoły frankfurckiej jako krytyka kultury masowej. Figshare. https://doi.org/10.6084/m9.figshare.1050567

Information for contributors. (b.d.). Pobrano z https://www.cambridge.org/core/services/aop-file-manager/file/5cd3f89d29befc8008bf0de7/JGH-ifc.pdf

Instructions for contributors. (b.d.). Pobrano 30 lipca 2019, z Cambridge Core website: /core/journals/international-review-of-social-history/information/instructions-contributors

Jones, S. (b.d.). Pilotaż otwartych danych badawczych w programie Horyzont 2020: Jakie są wymagania? Pobrano z https://www.fosteropenscience.eu/sites/default/files/pdf/2292.pdf

Journal Citation Report 2018. (2019).

Journal of British Studies. (b.d.). Pobrano z https://www.cambridge.org/core/services/aop-file-manager/file/575aa21146b470010ae19e33/JBR-ifc.pdf

Key, E. M. (2016). How Are We Doing? Data Access and Replication in Political Science. PS: Political Science & Politics, 49(2), 268–272. https://doi.org/10.1017/S1049096516000184

Kędzierska, E. (2015). Wzmocnione publikacje: Nowy model wsparcia komunikacji naukowej. ZIN – Zagadnienia Informacji Naukowej. Studia Informacyjne, 53(1(105)), 44–58. Pobrano z http://cejsh.icm.edu.pl/cejsh/element/bwmeta1.element.desklight-ae09b647-93e5-4761-acaf-5a2feb1cf70f

Kim, S. Y., Yi, H. J., & Huh, S. (2019). Current and planned adoption of data sharing policies by editors of Korean scholarly journals. Science Editing, 6(1), 19–24. https://doi.org/10.6087/kcse.151

Landesman, B. (2013). Journals and Supplementary Data. Accentuate the Positive: Charleston Conference 2012. https://doi.org/10.5703/1288284315128

Leeuw, L. D. (2019). Data Seal of Approval (DSA) [Data set]. https://doi.org/10.17026/dans-28z-njxq

Lepthien, G., & Zenk-Möltgen, W. (2014). Data sharing in sociology journals. Online Information Review, 38(6), 709–722. https://doi.org/10.1108/OIR-05-2014-0119

Naughton, L., & Kernohan, D. (2016). Making sense of journal research data policies. Insights, 29(1), 84–89. https://doi.org/10.1629/uksg.284

O serwisie - RepOD. (b.d.). Pobrano 1 sierpnia 2019, z https://repod.pon.edu.pl/pl/about

Pampel, H., & Dallmeier-Tiessen, S. (2014). Open Research Data: From Vision to Practice. W Opening Science (s. 213–224). https://doi.org/10.1007/978-3-319-00026-8_14

Pop, M., & Salzberg, S. L. (2015). Use and mis-use of supplementary material in science publications. BMC Bioinformatics, 16(1), 237. https://doi.org/10.1186/s12859-015-0668-z

re3data.org - Registry of Research Data Repositories. (b.d.). Pobrano 25 marca 2019, z https://doi.org/10.17616/R3D

Research Data policy types | Authors | Springer Nature. (b.d.). Pobrano 31 lipca 2019, z https://www.springernature.com/br/authors/research-data-policy/research-data-policy-types

SAGE Journals data repository. (b.d.). Pobrano 30 lipca 2019, z https://sage.figshare.com/

Sturges, P., Bamkin, M., Anders, J. H. S., Hubbard, B., Hussain, A., & Heeley, M. (2015). Research data sharing: Developing a stakeholder-driven model for journal policies: Research Data Sharing. Journal of the Association for Information Science and Technology, 66(12), 2445–2455. https://doi.org/10.1002/asi.23336

Supplemental Material – Guidelines for authors. (2015, lipiec 29). Pobrano 30 lipca 2019, z SAGE Publications Ltd website: https://uk.sagepub.com/en-gb/eur/supplementary-files-on-sage-journals-sj-guidelines-for-authors

Taylor & Francis Group data repository. (b.d.). Pobrano 30 lipca 2019, z https://tandf.figshare.com/

Tenopir, C., Allard, S., Douglass, K., Aydinoglu, A. U., Wu, L., Read, E., … Frame, M. (2011). Data Sharing by Scientists: Practices and Perceptions. PLoS ONE, 6(6), e21101. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0021101

Uhlir, P., & Schröder, P. (2007). Open Data for Global Science. Data Science Journal, 6(0), OD36–OD53. https://doi.org/10.2481/dsj.6.OD36

Understanding our data sharing policies. (2019). Pobrano 30 lipca 2019, z Author Services website: https://authorservices.taylorandfrancis.com/understanding-our-data-sharing-policies/

Vlaeminck, S. (2013). Data Management in Scholarly Journals and Possible Roles for Libraries – Some Insights from EDaWaX. LIBER Quarterly, 23(1), 48–79. https://doi.org/10.18352/lq.8082

Vlaeminck, S., & Herrmann, L.-K. (2015). Data Policies and Data Archives: A New Paradigm for Academic Publishing in Economic Sciences? 145–155. https://doi.org/10.3233/978-1-61499-562-3-145

Wilkinson, M. D., Dumontier, M., Aalbersberg, Ij. J., Appleton, G., Axton, M., Baak, A., … Mons, B. (2016). The FAIR Guiding Principles for scientific data management and stewardship. Scientific Data, 3. https://doi.org/10.1038/sdata.2016.18

Wykaz czasopism naukowych zawierający historię czasopisma z publikowanych wykazów za lata 2013-2016. (b.d.). Pobrano 22 marca 2019, z Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego website: /web/nauka/wykaz-czasopism-naukowych-zawierajacy-historie-czasopisma-z-publikowanych-wykazow-za-lata-2013-2016

Opublikowane
2019-12-02
Jak cytować
JachimczykA. (2019). Strategie postępowania z danymi badawczymi w polskich i zagranicznych czasopismach reprezentujących nauki historyczne. Studia Medioznawcze, 21(1), 475-486. https://doi.org/10.33077/uw.24511617.ms.2020.1.135
Dział
Artykuły